
- Drzewo genealogiczne – czym jest i jak wybrać cel pracy?
- Jak narysować drzewo genealogiczne krok po kroku na kartce A4?
- Jakie dane wpisać przy osobie w drzewie genealogicznym?
- Gdzie szukać danych o przodkach w Polsce?
- Jak chronić dane żyjących krewnych w drzewie online?
- Jakich błędów unikać podczas tworzenia drzewa genealogicznego?
- Najczęściej zadawane pytania
- Jak zrobić drzewo genealogiczne krok po kroku?
- Od kogo zaczyna się drzewo genealogiczne?
- Jakie dane wpisać do drzewa genealogicznego?
- Jak narysować drzewo genealogiczne na kartce?
- Jak oznaczyć pokolenia w drzewie genealogicznym?
- Gdzie znaleźć informacje o przodkach w Polsce?
- Czy indeks w Genetece wystarczy do potwierdzenia przodka?
- Czy można umieścić żyjące osoby w drzewie online?
- Źródła i literatura
Drzewo genealogiczne – czym jest i jak wybrać cel pracy?
Drzewo genealogiczne to graficzne przedstawienie relacji rodzinnych, charakteryzujące się układem pokoleń, liniami pokrewieństwa i opisem osób. Najprostsza wersja obejmuje 3 pokolenia: dziecko, rodziców oraz dziadków. Przy badaniach warto łączyć rodzinne relacje z materiałami udostępnianymi przez Archiwa Państwowe, Szukaj w Archiwach i Genetekę.
To nie jest genogram medyczny ani zwykła dekoracja z imionami na liściach. Dobre drzewo rodzinne odpowiada na jedno konkretne pytanie: czy chcesz pokazać, skąd pochodzi dana osoba, czy raczej przedstawić potomków wspólnego przodka. Ten wybór oszczędza później poprawiania całej kartki.
Czym różni się drzewo przodków od drzewa potomków?
Drzewo przodków zaczyna się od jednej osoby i prowadzi wstecz do rodziców, dziadków oraz wcześniejszych pokoleń, natomiast drzewo potomków wychodzi od wspólnego przodka i pokazuje kolejne gałęzie rodziny. Pierwszy układ sprawdza się w szkolnym projekcie, drugi przy większej historii rodu.
W praktyce najczęściej rysuję najpierw drzewo przodków. Jest czytelniejsze na kartce A4, bo liczba osób zwiększa się przewidywalnie: 1 osoba, 2 rodziców, 4 dziadków i 8 pradziadków. Drzewo potomków potrafi rozrosnąć się szybciej, szczególnie gdy uwzględniasz rodzeństwo, małżeństwa i dzieci z kilku gałęzi.
- Drzewo przodków – pokazuje historię jednej osoby od niej do wcześniejszych pokoleń i dobrze mieści się na pionowej kartce A4.
- Drzewo potomków – zaczyna się od wybranego przodka, na przykład prababci Marianny, i prowadzi do dzieci, wnuków oraz prawnuków.
- Drzewo rodzinne dla dzieci – zwykle obejmuje 3 pokolenia, aby dziecko mogło samodzielnie nazwać relacje.
- Wersja badawcza – przy każdej osobie zawiera nazwisko rodowe, daty, miejscowości i oznaczenie źródła.
- Wersja prezentowa – ogranicza dane do tych, które rodzina zgodziła się pokazać, bez pełnych dat żyjących osób.
Od kogo zacząć drzewo genealogiczne?
Zacznij od siebie, jeśli tworzysz drzewo przodków, albo od dziecka, jeśli projekt ma pomóc mu zrozumieć pokolenia w rodzinie. Gdy opisujesz potomków rodu, rozpocznij od najstarszej pewnie zidentyfikowanej osoby, na przykład prapradziadka z aktu małżeństwa.
Nie zaczynaj od legendy o dalekim szlachcicu, dopóki nie masz ciągu dokumentów łączących kolejne osoby. Z mojej redakcyjnej praktyki wynika, że rodzinne opowieści bywają świetnym tropem, lecz nazwiska, miejscowości i daty często zmieniają się po sprawdzeniu metryk rodzinnych.
„Opisy i kopie materiałów archiwalnych można wyszukiwać w serwisie Szukaj w Archiwach, ale wynik wyszukiwania trzeba odczytać w kontekście konkretnego dokumentu.” – Archiwa Państwowe, Szukaj w Archiwach, 2024
Najlepszy pierwszy krok jest prosty: porozmawiaj z najstarszymi krewnymi, poproś o stare albumy i zeskanuj dokumenty, których nie wolno już nigdzie szukać po śmierci właścicieli. Historia rodziny zaczyna się często w szufladzie, nie w wyszukiwarce.
Jakie dane przygotować przed rysowaniem?
Przygotuj co najmniej imię, nazwisko, relację rodzinną i lata życia każdej wpisywanej osoby, a w wersji badawczej dodaj nazwisko rodowe, miejscowość oraz źródło informacji. Zapis „około 1910” jest uczciwszy niż udawanie pewnej daty, której nikt nie potwierdził.
Najpierw zrób roboczą listę w zeszycie lub arkuszu. Dopiero potem przenieś dane na szablon drzewa genealogicznego. Dzięki temu od razu zauważysz, że jedna osoba występuje pod nazwiskiem panieńskim w akcie urodzenia, a pod nazwiskiem po ślubie w późniejszych dokumentach.
- Imię i nazwisko – zapisuj zgodnie ze źródłem, a obok możesz podać używaną w rodzinie formę imienia.
- Nazwisko rodowe – przy kobietach ułatwia odnalezienie aktu urodzenia i połączenie właściwej gałęzi.
- Data urodzenia – wpisuj pełną datę tylko wtedy, gdy potwierdza ją dokument lub wiarygodna relacja rodzinna.
- Miejsce urodzenia – podaj wieś, miasto albo parafię, ponieważ lokalizacja kieruje dalsze poszukiwania archiwalne.
- Relacja – oznacz „matka”, „ojciec”, „babcia” albo „brat”, aby czytelnik nie musiał odgadywać układu.
- Źródło informacji – zanotuj skrót, na przykład „akt ur. 1928”, „album cioci” lub „rozmowa z dziadkiem, 2025”.
Jak narysować drzewo genealogiczne krok po kroku na kartce A4?
Drzewo genealogiczne na kartce A4 najłatwiej narysować w 6 krokach: wybierz osobę początkową, ustal kierunek pokoleń, rozpisz miejsca, połącz relacje, wpisz skrócone dane i sprawdź czytelność z odległości około 1 metra. Dla 3 pokoleń wystarczy zwykle pionowy układ z 7 osobami.
Zanim użyjesz flamastrów, narysuj siatkę ołówkiem. To drobna rzecz, ale ratuje projekt, gdy okaże się, że po dodaniu nazwiska rodowego brakuje miejsca na pradziadków. Najnowsze pokolenie możesz umieścić na dole, a starsze wyżej – to najbardziej intuicyjny układ dla większości dzieci i dorosłych.
Jak zrobić szablon drzewa genealogicznego w 6 krokach?
W 6 krokach zrobisz czytelny szablon: wyznacz centrum, rozpisz trzy poziomy, zostaw marginesy, wstaw ramki osób, dodaj linie i dopiero na końcu wpisz dane. Użyj ołówka oraz linijki, a kolor wprowadzaj wyłącznie jako dodatkowe oznaczenie, nie zamiast linii.
- Krok 1 – wybierz format: ustaw kartkę pionowo dla drzewa przodków albo poziomo, gdy chcesz dodać rodzeństwo po bokach.
- Krok 2 – zaznacz osobę główną: umieść siebie lub dziecko w dolnej części strony, około 4 cm od dolnej krawędzi.
- Krok 3 – rozpisz rodziców: narysuj dwie ramki wyżej i zostaw między nimi miejsce na poziomą linię związku.
- Krok 4 – dodaj dziadków: nad każdym rodzicem przygotuj po dwie ramki, zachowując podobną szerokość odstępów.
- Krok 5 – połącz osoby: użyj prostych linii pionowych dla relacji rodzic-dziecko oraz poziomych dla pary rodziców.
- Krok 6 – sprawdź zapis: usuń dane nieczytelne, popraw literówki i oznacz znakiem zapytania każdą informację niepotwierdzoną.
Jedna zasada wystarcza za pół instrukcji: linia ma wyjaśniać relację, a nie zdobić stronę. Jeśli połączenia przecinają nazwiska, przesuń ramki, zamiast prowadzić linię po skosie przez pół kartki.
Jak oznaczyć pokolenia i linie rodzinne?
Pokolenia oznaczaj równymi rzędami: osoba główna w pierwszym rzędzie, rodzice w drugim, dziadkowie w trzecim, a pradziadkowie w czwartym. Linie poziome łączą rodziców, natomiast pionowa linia poprowadzona z ich połączenia wskazuje dziecko.
Nie ma jednego obowiązkowego kodu graficznego, dlatego najważniejsza jest konsekwencja. Możesz użyć granatowych ramek dla jednej linii rodzinnej i zielonych dla drugiej, ale opisz legendę. Kolor sam w sobie nie może być jedyną informacją, bo część osób drukuje materiał czarno-biało.
- Pozioma linia pary – łączy rodziców lub małżonków i powinna kończyć się przed ramkami z danymi.
- Pionowa linia potomstwa – wychodzi ze środka linii rodziców i prowadzi do osoby z kolejnego pokolenia.
- Równy poziom pokolenia – osoby z tej samej generacji umieszczaj na tej samej wysokości dla łatwego odczytania drzewa.
- Kod kolorów – przypisz jeden kolor linii matki, a drugi kolor linii ojca, po czym dodaj małą legendę.
- Znak zapytania – stawiaj po dacie lub miejscowości, jeśli informacja pochodzi wyłącznie z rodzinnej relacji.
- Numeracja pokoleń – użyj cyfr rzymskich I, II i III po lewej stronie, gdy drzewo ma służyć jako materiał edukacyjny.
Jak zrobić drzewo genealogiczne dla dzieci?
Drzewo genealogiczne dla dzieci najlepiej ograniczyć do 7 osób i 3 pokoleń, ponieważ wtedy dziecko widzi pełną zależność: ono samo, rodzice oraz czterech dziadków. Liście, zdjęcia i ramki pomagają, ale dane pozostają ważniejsze niż ozdoby.
Przykład: w środku pnia wpisz „Zosia”, na dwóch głównych gałęziach „mama Anna” i „tata Michał”, a na czterech liściach imiona dziadków. Jeśli dziecko nie zna nazwisk rodowych, nie zmuszaj go do nauki na pamięć – możesz dopisać je małym drukiem w nawiasie.
Do rodzinnej pracy plastycznej pasują także pomysły na projekt rodzinny dla dzieci oraz jak zrobić prezent dla dziadków. Po skończeniu drzewa warto razem uporządkować fotografie, korzystając z poradnika jak uporządkować stare zdjęcia rodzinne.
Jakie dane wpisać przy osobie w drzewie genealogicznym?

Przy osobie w drzewie genealogicznym wpisz minimum imię, nazwisko i lata życia, a przy pracy badawczej także nazwisko rodowe, miejscowość oraz odwołanie do dokumentu. W małym szablonie A4 trzy krótkie linie tekstu są zwykle czytelniejsze niż pełny życiorys zapisany drobnym drukiem.
Najpierw ustal wersję drzewa. Pamiątkowa plansza dla rodziny może zawierać fotografie i same lata życia. Notatka do dalszej genealogii rodzinnej potrzebuje natomiast informacji, które pozwolą znaleźć konkretny akt urodzenia, akt małżeństwa lub akt zgonu.
Jak zapisywać imiona, nazwiska i nazwiska rodowe?
Imię i nazwisko zapisuj w jednej, konsekwentnej formie, a nazwisko rodowe dodaj w nawiasie po nazwisku używanym po ślubie. Jeśli źródło podaje inną pisownię, zachowaj ją w notatce zamiast na siłę modernizować zapis.
Przykład praktyczny: „Janina Kowalska (z Nowaków), 1934-2010” jest czytelniejsza niż pięć informacji oddzielonych przecinkami. Gdy w rodzinie pojawia się „Józef” i „Józef Antoni”, nie zakładaj automatycznie, że chodzi o tę samą osobę. Drugie imię, wiek i miejscowość mogą rozstrzygnąć sprawę.
- Imię z aktu – zapisuj tak, jak występuje w dokumencie, zwłaszcza gdy poszukujesz osoby w bazie indeksów.
- Nazwisko rodowe – podawaj przy kobietach i osobach, które zmieniły nazwisko, aby zachować ciągłość badań.
- Wariant pisowni – zanotuj obok, gdy dokumenty używają form takich jak „Kowal” i „Kowalski”.
- Przydomek rodzinny – traktuj jako wskazówkę pomocniczą, nie jako zamiennik nazwiska z metryki.
- Niepewna identyfikacja – oznacz „prawdopodobnie” albo znakiem zapytania, zamiast tworzyć fałszywe połączenie.
Jak wpisywać daty i miejscowości?
Datę wpisuj jako rok albo zakres lat, gdy nie masz pełnego potwierdzenia, a miejscowość podaj możliwie dokładnie z nazwą parafii lub powiatu w notatce źródłowej. Data „ok. 1898” mówi więcej niż przypadkowo przepisany dzień i miesiąc.
W polskiej genealogii istotne są zmiany granic, nazewnictwa miejscowości i parafii. Ta sama wieś mogła należeć do innej gminy niż obecnie, dlatego warto zachować brzmienie z aktu. To pomaga później przeszukiwać zasób Archiwów Państwowych oraz katalogi FamilySearch.
| Rodzaj drzewa | Dane przy osobie | Najlepsze zastosowanie |
|---|---|---|
| Szkolne dla dziecka | Imię, relacja, ewentualnie zdjęcie | 3 pokolenia na kartce A4 |
| Rodzinne pamiątkowe | Imię, nazwisko, lata życia | Prezent lub album rodzinny |
| Badawcze | Imię, nazwisko rodowe, daty, miejscowość, źródło | Dalsze poszukiwania przodków |
| Publiczne online | Dane zminimalizowane, bez szczegółów osób żyjących | Wspólna historia rodu z ochroną prywatności |
Czy trzeba wpisywać źródło każdej informacji?
Tak, przy drzewie badawczym źródło przy każdej istotnej informacji pozwala później odróżnić dokument od rodzinnej opowieści. Wystarczy zwięzły zapis: „akt małżeństwa, 1956”, „skan albumu” albo „rozmowa z Anną K., marzec 2026”.
Nie musisz zapełniać ramki cytowaniem. Możesz stosować numerki, na przykład [1], [2] i [3], a listę dokumentów umieścić pod drzewem. Taki system pozwala prostować błędy bez niszczenia całej pracy.
- Dokument urzędowy – oznacz jako źródło pierwszego wyboru dla daty i relacji rodzinnej.
- Skan aktu – zapisz archiwum, zespół lub link oraz numer strony, jeśli takie dane masz dostępne.
- Indeks Geneteki – potraktuj jako trop do wyszukania aktu, a nie jako ostateczny dowód.
- Relacja rodzinna – zapisz imię rozmówcy i przybliżoną datę rozmowy, bo pamięć także jest źródłem wymagającym kontekstu.
- Cudze drzewo online – oznacz jako materiał pomocniczy do samodzielnej weryfikacji.
Gdzie szukać danych o przodkach w Polsce?
Danych o przodkach w Polsce szukaj najpierw w rodzinnych dokumentach, następnie w serwisie Szukaj w Archiwach, bazie Geneteka Polskiego Towarzystwa Genealogicznego oraz katalogach FamilySearch. Indeks nie zastępuje aktu – ważną datę lub relację potwierdź w skanie dokumentu, księdze albo archiwum.
Genealogia nie polega na wpisywaniu pierwszego wyniku z internetu. Nazwiska bywają popularne, imiona się powtarzają, a wiek w aktach potrafi różnić się o kilka lat. Szukaj zestawu cech: osoby, miejscowości, rodziców, małżonka i chronologii zdarzeń.
Jak korzystać z Geneteki i Szukaj w Archiwach?
W Genetece zacznij od nazwiska, imienia i województwa lub parafii, a znaleziony rekord wykorzystaj do odszukania oryginalnego aktu. W Szukaj w Archiwach wyszukuj nazwę miejscowości, parafii albo zespołu archiwalnego, ponieważ nie każdy dokument ma pełną transkrypcję.
Geneteka jest bazą indeksów genealogicznych prowadzoną przez Polskie Towarzystwo Genealogiczne. Ułatwia znalezienie śladu w metrykach, ale zapis indeksowy może skracać dane albo zawierać błąd odczytu. Porównuj go ze skanem, gdy od ustalenia zależy cała gałąź drzewa.
„Bazy indeksów są pomocne w odnajdywaniu metryk, lecz ustalenia genealogiczne wymagają sprawdzenia zapisu źródłowego.” – Polskie Towarzystwo Genealogiczne, Geneteka, 2024
- Archiwa Państwowe – udostępniają opisy zasobu i część kopii cyfrowych, przydatnych w poszukiwaniach metryk oraz dokumentów lokalnych.
- Szukaj w Archiwach – pozwala sprawdzić, czy dana miejscowość lub parafia występuje w opisach zespołów archiwalnych.
- Geneteka – pomaga wyszukać indeksy urodzeń, małżeństw i zgonów, zależnie od zakresu opracowanej parafii.
- FamilySearch – oferuje katalog i materiały do badań, ale dostęp do konkretnych obrazów może zależeć od ograniczeń zbioru.
- Archiwum domowe – zawiera fotografie, nekrologi, książeczki wojskowe i listy, które dopowiadają szczegóły niewidoczne w indeksach.
Jak sprawdzić, czy znalazłeś właściwą osobę?
Właściwą osobę potwierdzisz, gdy co najmniej kilka danych układa się w spójną całość: imię, nazwisko, miejscowość, wiek, rodzice, małżonek albo zawód. Jedno zgodne nazwisko nie wystarcza, szczególnie w niewielkiej parafii.
Przykład: indeks wskazuje „Antoni Nowak, ślub 1907”. Zanim połączysz go z pradziadkiem, sprawdź w akcie pannę młodą, nazwiska rodziców i miejsce zamieszkania. Jeśli rodzice są inni niż w znanym akcie urodzenia, to prawdopodobnie inny Antoni Nowak.
- Porównaj rodziców – ich imiona w akcie małżeństwa często najlepiej odróżniają osoby o tym samym nazwisku.
- Sprawdź miejscowość – sąsiednia wieś może oznaczać inną rodzinę, nawet gdy nazwisko i rok wyglądają podobnie.
- Policz wiek – różnica 1-3 lat bywa możliwa, ale duża rozbieżność wymaga dodatkowego dowodu.
- Poszukaj aktu zgonu – może wskazać małżonka, rodziców lub miejsce urodzenia potrzebne do dalszego sprawdzenia.
- Buduj oś czasu – narodziny dzieci, ślub i zgon powinny mieścić się w logicznej kolejności.
- Zapisz wątpliwość – niepewną osobę trzymaj poza główną gałęzią, dopóki nie znajdziesz potwierdzenia.
Jak chronić dane żyjących krewnych w drzewie online?

Dane żyjących krewnych w drzewie online ogranicz do minimum: nie publikuj pełnych dat urodzenia, adresów, numerów dokumentów ani skanów aktów bez wyraźnej potrzeby i zgody. RODO dotyczy informacji pozwalających zidentyfikować osobę, a Urząd Ochrony Danych Osobowych zaleca rozważne przetwarzanie danych osobowych.
Rodzinne drzewo może być pięknym prezentem, ale publiczna strona internetowa nie jest tym samym co album przekazywany przy stole. Wersję do druku możesz przygotować szerzej, a do internetu zrobić skróconą – bez danych osób żyjących albo z ustawieniem prywatności.
Czy można publikować drzewo genealogiczne z żyjącymi osobami?
To zależy od zakresu danych, celu publikacji i zgody zainteresowanych osób, dlatego przed udostępnieniem online najlepiej usunąć szczegółowe informacje oraz zapytać krewnych o zgodę. Samo pokrewieństwo nie daje automatycznie prawa do pokazywania cudzych dat, zdjęć i historii życia publicznie.
Przy danych szczególnie wrażliwych zachowaj większą ostrożność. Nie opisuj zdrowia, konfliktów rodzinnych, adopcji, adresów ani informacji zawodowych, jeśli osoba żyjąca nie chce ich publikować. Treść ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej porady prawnej dotyczącej ochrony danych.
- Pełna data urodzenia – usuń ją z publicznego drzewa, ponieważ zwiększa ryzyko niepożądanego wykorzystania danych.
- Adres zamieszkania – nie wpisuj go nigdy do publicznej wersji historii rodziny.
- Zdjęcie żyjącej osoby – publikuj po uzyskaniu jasnej zgody, zwłaszcza gdy strona jest dostępna dla każdego.
- Akt urodzenia lub małżeństwa – zasłoń dane osób żyjących przed przesłaniem skanu do internetu.
- Ustawienia prywatności – sprawdź, kto rzeczywiście widzi drzewo w wybranym serwisie i czy można je indeksować w wyszukiwarkach.
- Kontakt rodzinny – zaproponuj krewnym możliwość poprawienia albo usunięcia dotyczących ich informacji.
Jak przygotować bezpieczną wersję do internetu?
Bezpieczną wersję online przygotujesz w 4 krokach: oddziel osoby żyjące, skróć ich opisy, usuń dokumenty i ustaw ograniczony dostęp. Zamiast dokładnej daty wpisz sam rok albo pozostaw pustą rubrykę.
- Oznacz osoby żyjące – przed publikacją przejrzyj każdą ramkę i usuń nadmiar szczegółów.
- Wybierz minimalny zakres – pozostaw imię lub inicjał oraz relację, jeśli bez tego drzewo staje się nieczytelne.
- Usuń metadane zdjęć – fotografie mogą zawierać informacje o miejscu i dacie wykonania.
- Sprawdź linki i pliki – upewnij się, że skany aktów nie są dostępne pod publicznym adresem.
- Zapytaj rodzinę – uzyskaj zgodę przed opublikowaniem danych, które wykraczają poza prosty, prywatny opis relacji.
„Publiczne udostępnianie danych żyjących osób wymaga oceny, jakie dane są potrzebne i na jakiej podstawie są przetwarzane.” To praktyczny wniosek z materiałów informacyjnych Urzędu Ochrony Danych Osobowych aktualizowanych przed publikacją w 2024 roku.
Jakich błędów unikać podczas tworzenia drzewa genealogicznego?
Najczęstsze błędy w genealogii to łączenie osób wyłącznie po tym samym nazwisku, kopiowanie cudzych drzew bez źródeł, mieszanie nazwisk rodowych oraz ukrywanie niepewnych danych jako faktów. Jedna błędna para rodziców potrafi zmienić całą gałąź drzewa, dlatego każdą relację sprawdzaj w co najmniej jednym wiarygodnym dokumencie.
Drzewo ma prawo zawierać luki. Pusta ramka z opisem „brak potwierdzenia” jest znacznie lepsza niż efektowna, lecz fałszywa historia rodu. W genealogii cierpliwość zwykle wygrywa z pośpiechem.
Dlaczego nie wolno kopiować cudzych drzew bez sprawdzenia?
Nie wolno traktować cudzego drzewa jako dowodu, ponieważ autor mógł połączyć osoby na podstawie błędnego indeksu, rodzinnej legendy albo nieoznaczonego źródła. Cudze drzewo wykorzystaj wyłącznie jako listę hipotez do sprawdzenia w aktach.
Przykład: w serwisie ktoś przypisuje Marię Zielińską do rodziców z innej miejscowości. Jeżeli nie ma skanu aktu urodzenia, aktu małżeństwa lub jasnego przypisu archiwalnego, nie przenoś tej relacji do własnego drzewa. Zapisz ją jako „do weryfikacji”.
- To samo nazwisko – nie jest dowodem pokrewieństwa, ponieważ w jednej parafii mogło żyć kilka niespokrewnionych rodzin o identycznym nazwisku.
- Ten sam rok – nie potwierdza tożsamości, gdy brakuje zgodnych rodziców, miejscowości lub małżonka.
- Drzewo bez źródeł – traktuj jako wskazówkę, nie jako materiał do automatycznego kopiowania.
- Legenda rodzinna – może rozpocząć poszukiwania, lecz wymaga zestawienia z dokumentami.
- Poprawiona pisownia – nie usuwaj oryginalnego wariantu z aktu, bo może być potrzebny przy dalszym wyszukiwaniu.
Jak prowadzić notatki, żeby nie pogubić poprawek?
Notatki prowadź w trzech kategoriach: potwierdzone, prawdopodobne i niezweryfikowane, a każdej zmianie przypisz datę oraz źródło. Ten prosty system pozwala wrócić do decyzji po kilku miesiącach bez odtwarzania całego toku pracy.
- Potwierdzone dane – oznacz zielonym symbolem lub literą P, gdy masz akt, skan albo dwa zgodne źródła.
- Prawdopodobne dane – oznacz literą H jak hipoteza, gdy trop jest mocny, ale dokumentu jeszcze nie odnaleziono.
- Niezweryfikowane dane – oznacz znakiem zapytania i nie łącz nimi ostatecznie całych gałęzi.
- Data sprawdzenia – wpisuj miesiąc i rok, ponieważ bazy oraz dostępność skanów zmieniają się z czasem.
- Lista źródeł – przechowuj linki, numery aktów i zdjęcia dokumentów w jednym folderze nazwanym według rodziny lub miejscowości.
Dobre drzewo genealogiczne jest jednocześnie czytelne i uczciwe wobec źródeł. Zacznij od siedmiu osób, zostaw miejsce na dopiski i sprawdzaj każdą nową gałąź, zanim narysujesz ją grubą linią.
Najczęściej zadawane pytania

Jak zrobić drzewo genealogiczne krok po kroku?
Zbierz potwierdzone dane rodzinne, wybierz osobę początkową i rozpisz kolejne pokolenia w jednym stałym kierunku. Następnie połącz rodziców linią poziomą, dzieci linią pionową i wpisz przy osobach krótkie, czytelne dane. Przy każdym ważnym fakcie zanotuj źródło.
Od kogo zaczyna się drzewo genealogiczne?
Drzewo przodków najczęściej zaczyna się od osoby, której historię bada się, a dalej prowadzi do rodziców, dziadków i pradziadków. Drzewo potomków zaczyna się od wspólnego przodka i rozbudowuje o jego dzieci, wnuki oraz kolejne gałęzie.
Jakie dane wpisać do drzewa genealogicznego?
Minimum to imię, nazwisko i lata życia. W wersji badawczej dodaj nazwisko rodowe, miejsce urodzenia oraz informację, skąd pochodzi dany fakt. Dla żyjących krewnych ogranicz dane do niezbędnego minimum.
Jak narysować drzewo genealogiczne na kartce?
Najpierw ołówkiem rozplanuj trzy rzędy: osobę główną, rodziców i dziadków. Zostaw szerokie marginesy, narysuj ramki, a później połącz je prostymi liniami. Na kartce A4 nie wpisuj długich opisów, bo utrudnią odczytanie relacji.
Jak oznaczyć pokolenia w drzewie genealogicznym?
Pokolenia oznaczaj kolejnymi poziomami na stronie: najnowsze na dole lub po lewej, starsze wyżej albo po prawej. Możesz dodatkowo użyć cyfr rzymskich I, II i III na marginesie. Najważniejsze, aby osoby z tego samego pokolenia były na jednej wysokości.
Gdzie znaleźć informacje o przodkach w Polsce?
Zacznij od rozmów z rodziną, domowych dokumentów, Szukaj w Archiwach i Geneteki. FamilySearch może pomóc znaleźć katalogi oraz dodatkowe wskazówki. Każdy indeks potraktuj jako trop i sprawdź go w akcie lub skanie dokumentu.
Czy indeks w Genetece wystarczy do potwierdzenia przodka?
Nie, indeks w Genetece jest użytecznym punktem startu, ale nie zastępuje aktu. Może zawierać skróty, literówki albo dotyczyć osoby o podobnych danych. Przy ważnym połączeniu porównaj rodziców, miejscowość, wiek i dokument źródłowy.
Czy można umieścić żyjące osoby w drzewie online?
To zależy od danych i zgody osób, których informacje dotyczą. Nie publikuj pełnych dat urodzenia, adresów, skanów dokumentów ani prywatnych szczegółów bez wyraźnej potrzeby. Przed publikacją sprawdź aktualne materiały Urzędu Ochrony Danych Osobowych.
Źródła i literatura
- Archiwa Państwowe – Szukaj w Archiwach, dostęp i zasoby genealogiczne, sprawdzono jako punkt odniesienia: 2024.
- Polskie Towarzystwo Genealogiczne – Geneteka, genealogiczna baza indeksów, 2024.
- FamilySearch Research Wiki – Poland Genealogy, informacje o zasobach i metodach poszukiwań w Polsce, 2024.
- Urząd Ochrony Danych Osobowych, materiały informacyjne dotyczące ochrony danych osobowych i RODO, 2024.
Redaktorka prowadząca Biblioteki Kruka. Od kilkunastu lat tworzy praktyczne poradniki: sprawdza źródła, testuje instrukcje krok po kroku i pisze prostym językiem, żeby wiedza była naprawdę użyteczna.

